کلینیک طب فیزیکی دکتررئيسی و دکـتراحدی

مرکز تخصصی طب فیزیکی و توانبخشی.تشخیص، درمان مشکلات کف لگن، درد، فلج صورت، نوارعصب، فیزیوتراپی

دکتر غلامرضا رئیسی و دکتر طناز احدی

کلینیک طب فیزیکی دکتر غلامرضا رئیسی و دکتر طناز احدی

مرکز تخصصی طب فیزیکی و توانبخشی در تهران (شریعتی) — درمان‌های نوین، غیرجراحی و علمی برای دردها و اختلالات عصبی–عضلانی–اسکلتی.

توانبخشي در ميوپاتي

ميوپاتي ها دسته اي از بيماريهاي عضلاني مي با شند كه معمولا با ضعف در عضلات نزديك به تنه مثل عضلات ناحيه لگن و بازو تظاهر پيدا مي كنند. گاهي ضعف در قسمتهاي انتهايي اندام است. ميوپاتي انواع مختلفي دارد كه به صورت ارثي و يا در اثر اختلال متابولیک، اختلال در غدد درون ريز، عفونتها، بيماريهاي بافت همبند، مواد سمي يا ثانويه به عوامل ديگر ايجاد مي شود. از معروفترين ميوپاتي ها ديستروفي عضلاني دوشنDuchenne Muscular Dystrophy  را مي توان نام برد. میوپاتی می تواند در اثر مشکلات ظاهرا ساده ای مثل کمبود "ویتامین د" ایجاد شود.

در ميو پاتي هاي ناشي از بيماريهاي زمينه اي، بايد بيماري زمينه اي را درمان نمود و در عين حال عملكرد وقدرت عضله را در حد مناسبي حفظ نمود. قبلا به بیماران گفته می شد که درمانی ندارند. نبودن درمان در ميوپاتي به اين معني نيست كه كاري نمي توان براي اين افراد انجام داد. در حال حاضر مهمترين اقدام درماني در اين افراد اقدامات توانبخشي است. ولی در حال حاضر سعی در بهبود و حفظ حداکثر توانایی های بیمار می شود. هر فرد مبتلا به میوپاتی مثل سایر افراد ممکن است دچار مشکلاتی مثل کمردرد، مشکلات داخلی و... گردد بنابراین کنترلهای دوره ای و بررسی های دورهای برای این افراد توصیه می گردد.  طب فیزیکی و  توانبخشي در ميو پاتي ها نقش فراواني دارد. بخصوص که بعلت کمبود مراجعه به سایر تخصصها،  ممکن است این پزشکان کمتر با این بیماریها آشنا باشند.  در حال حاضر مرکز طب فیزیکی و توانبخشی بیمارستان فیروزگر توانبخشی این بیماران بصورت روزانه انجام می شود.

باید توجه کرد که تحقیقات زیادی در زمینه درمان انواع میوپاتی ها در حال انجام است و تا به ثمر نشستن این تحقیقات لازم است افراد مبتلا عضلات و مفاصل خود را تا حد امکان حفظ کنند.

مشکلات اینگونه افراد نیاز به دانستن و درمان این دسته از افراد را دارد.كه به چند نكته در اينجا  اشاره مي كنيم:

حفظ دامنه حركت مفاصل:

انجام حركات كششي و در موارد شديدتر استفاده از وسايل كمكي كه باعث حفظ و افزايش دامنه حركتي

مفاصل مي گردند .

اسكوليوز :

ضعف عضلاني مي تواند باعث خم شدن ستون فقرات شود كه به آن اسكوليوز مي گويند .براي جلوگيري از پيشرفت اسكوليوز و يا راحتي نشستن بيمار از بريس استفاده مي شود البته اثر بريس در ميوپاتي كمتر از بقيه بيماريهاست.

ورزش:

ورزش ناكافي باعث ضعف عضله مي شود. ورزش بيش از حد نيز براي اين بيماران مضر است. ورزش بايد در حدي باشد كه از ضعف عضله جلوگيري كند اما نبايد باعث خستگي عضلاني شود .

  وضعيت ريه:

 حفظ ظرفيت تنفسي و توانبخشي ريوي در بيماران ميو پاتي مهم است .

تحريكات الكتريكي:

تحريكات الكتريكي در عضلات سالم به طور موقت باعث تقويت عضله مي شوند. استفاده  آنها در ميوپاتي باعث خستگي زودرس،  ضعیف تر شدن عضله می گردد و حتي آسيب دائمي عضله مي گردد و در ميو پاتي توصيه نمي شوند.

  ويلچر:

در بيماري كه مجبور به استفاده از ويلچر است ،استفاده از ويلچر مناسب ضروري است . ويلچري كه بزرگتر از حد معمول باشد يا محل نشستن ان بيش از حد شل باشد باعث تشديد اسكوليوز ميگردد.

  آب درماني:

 با توجه به كاهش فشار بر عضلات و مفاصل انجام برنامه منظم آب در ماني مي تواند به اين افراد كمك نمايد.  ورزشهاي داخل خشكي مي توانند آنزيمهاي عضلاني را بالا ببرند اما ورزش داخل آب اين حالت راندارد و معمولا بهترين گزينه براي افراد مبتلا به ميوپاتي است.  

درمانهاي دارويي:

استفاده از برخي مواد كه باعث افزايش قدرت عضلاني مي شوند، با نظر پزشك ميتواند مناسب باشد

در ميوپاتي ناشي از بيماريهاي ژنتيكي ، ژن درماني مي تواند به درمان  اين بيماران كمك كند در حال حاضر اين روش در دست تحقيق است. 

بدن سازی: بدن سازی سنگین می تواند باعث تشدید بیماری شود اما بدن سازی هوازی و سبک می تواند به این افراد کمک کند. 

کاردرمانی: معمولا یک دوره کاردرمانی می تواند به حفظ و بهبود عملکرد این افراد کمک کند. 

درد: هر فرد مبتلا به میوپاتی ممکن است دچار مشکلات درد گردد. درد های عضلانی و اسکلتی در این افراد شایعتر است و نیاز به درمان سریع دارد چون بی حرکتی باعث افت سریع عملکرد عضلانی می شود. 

 

سطح مطلب: عمومی، کارشناسی، تخصصی و فوق تخصصی

 

مطالب مرتبط:

ضعف عضله

در دو ماه گذشته سه بیمار مبتلا به میوپاتی التهابی با تظاهر نامعمول در درمانگاه طب فیزیکی و مطب تشخیص داده شدند. اولین بیمار دو سال بعلت کمردرد تحت درمانهای مختلف بود اما به ضعف عضلانی بیمار توجه چندانی نشده بود. دومین بیمار بمدت چند سال با تشخیص مشکل روحی تحت درمانهای مختلف بود. اما علی رغم شکایت بیمار از ضعف عضلات و مشکل در بالا رفتن از پله، به ضعف عضلانی بیمار توجهی نشده بود. سومین بیمار با درد مزمن زانو مراجعه نموده بود که به درمانهای معمول پاسخ نداده بود. با توجه به لاغری قابل توجه و ضعف عضلات از بیمار نوار عضله بعمل آمد و تشخیص میوپاتی که به احتمال بیشتر نوع التهابی داده شد. بنابراین ضروری دیدیم که در مورد میوپاتی التهابی مطالبی برای اطلاع بیماران بنویسیم.

دسته ای از بیماریها می باشند که بنام میوپاتی التهابی شناخته می شوند. پلی میوزیت ،درماتومیوزیت و اینکلوژن بادی میوزیت(آی بی ام) جزو مهمترین میوپاتی های این دسته می باشند. برخی از بیماریها نیز مثل روماتیسم مفصلی و اسکلرودرمی باعث التهاب عضله بصورت میوپاتی التهابی می شوند.

پلی میوزیت و درماتومیوزیت در سنین هفت تا پانزده سال و سنین 30 تا 50 سال شایعترند.

میوزیت یا التهاب عضله می تواند بصورت حاد، تحت حاد یا مزمن تظاهر یابد. ضعف عضلانی بصورت قرینه در اکثر بیماران دیده می شود. بیمار از بلند شدن از زمین و یا صندلی، بیرون آمدن از اتوموبیل، برداشتن اجسام از بالای سر مثل برداشتن اجسام از بالای کابینت یا حتی شانه کردن دچار مشکل باشد. بسیاری از بیماران از خستگی عمومی یا درد عضله شکایت دارند. در برخی از بیماران، درگیری پوستی بشکل لکه های پوستی حساس به نور دیده می شود. اینلکه ها روی صورت، دستها و قفسه سینه دیده می شود. بیماران ممکن است از درد مفصل یا ورم مفصل نیز شکایت کنند . درد مفاصل یا ورم مفاصل اغلب دو طرفه و قرینه است و بیشتر دستها را درگیر می سازد. کاهش وزن و خستگی از سایر علایم پلی میوزیت است. در موارد طول کشیده کاهش حرکات مفاصل دیده می شود. ممکن است بیمار از گزگز و مورمور با خواب رفتگی دستها بعلت گیر افتادن عصب در دست شکایت داشته باشد که به پان سندرم تونل کارپ می گویند. گاهی بیمار از تغییر صدا ، اشکال در بلع و اختلال حرکتی گوارشی شکایت دارد.

آزمایش آنزیمهای عضلانی و بررسی بیماریهای روماتیسیمی در کنار نوار عصب و عضله که توسط متخصصین طب فیزیکی و توابنخشی انجام می گیرد به تشخیص بیماری منجر می شود. در مواردی نمونه برداری عضلانی لازم است. اقدامات توانبخشی برای درمان بیماری و ضعف عضلانی به بیمار در کاهش ناتوانی کمک می کند.

سطح مطلب:عمومی، کارشناسی، تخصصی و فوق تخصصی